26 czerwca 2026 roku zmarła Wanda Żak (z domu Jurczyk). W czasie niemieckiej okupacji, wraz z rodziną, niosła pomoc więźniom KL Auschwitz.
Jurczykowie nie tylko dożywiali więźniów. Pomagali także uciekinierom z obozu. W styczniu 1945 roku ukryli w swoim domu ludzi, którym udało się zbiec z „marszu śmierci”.
– Mieliśmy taki stryszek nad garażem. Po drabince tam wchodzili, a potem w nocy ojciec przeprowadzał ich do Łęk Zasola. Tam na skrzyżowaniu był pan Dusik. On miał restaurację i tam się zbierali, ci którzy uciekali. Potem przeprowadzali ich do Osieka, Zatora i do Guberni – opowiadała Wanda Żak o pomocy więźniom uciekinierom w relacji złożonej w kwietniu 2019 roku dla Muzeum Pamięci Mieszkańców Ziemi Oświęcimskiej.
2 lipca 2026 roku, w setną rocznicę urodzin zmarłej, o godz. 15.00 w kościele św. Urbana w Brzeszczach zostanie odprawiona msza święta w jej intencji. Później bliscy, przyjaciele i znajomi odprowadzą zmarłą na cmentarz.
W Muzeum Pamięci Mieszkańców Ziemi Oświęcimskiej na wystawie stałej można zobaczyć portret Wandy Żak. Został namalowany na opakowaniu po margarynie przez Jacoba Markiela więźnia KL Auschwitz w podzięce za uzyskaną pomoc. Obraz był jednym z 12 eksponatów ze zbiorów muzeum zaprezentowanych w kalendarzu na 2026 rok wydanym przez MPMZO. Ponadto muzeum uwieczniło postać Wandy Żak na wystawie czasowej pn. „Twarze pomocy. Mieszkańcy ziemi oświęcimskiej w służbie bohaterom”. Wystawa znajduje się obok budynku przy ul. Maksymiliana Kolbego 2A w Oświęcimiu.
